Orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE

Wyrok TSUE z dnia 20 września 2017 roku w sprawie C-186/16

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej prowadził postępowanie pod sygnaturą akt C-186/16 (Ruxandra Paula Andriciuc and Others v Banca Româneasca SA). Postępowanie dotyczyło oceny klauzul umownych w umowie kredytu hipotecznego w CHF.

Przedmiotowy spór to postępowanie zbiorowe konsumentów, którzy od kwietnia 2007 do października 2008 zawarli umowy kredytu hipotecznego mieszkaniowego z bankiem Banca Românească SA. Kredyty były denominowane we frankach szwajcarskich. Powodowie twierdzą, że bank powinien był przewidzieć znaczący wzrost kursu CHF do RON, który od 2007 do 2014 wzrósł prawie dwukrotnie. Powodowie skierowali sprawę do sądu rumuńskiego, domagając się uznania za klauzulę abuzywną postanowienia umowy kredytu, zgodnie z którą spłata kredytu następuje w równowartości kwoty określonej we franku szwajcarskim.

Sąd rumuński skierował do TSUE trzy pytania prejudycjalne odnośnie interpretacji Dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Dwa pytania dotyczyły oceny, czy rzeczona klauzula umowna powinna być uznana za główny przedmiot umowy oraz tego, czy i jak oceniać, że klauzula umowna została sporządzona „w zrozumiałym języku” („in plain intelligible language”). Trzecie pytanie dotyczyło tego, jaki okres powinien być brany pod uwagę przez sąd przy ocenie, czy istniała „znacząca nierównowaga” („significant imbalance”) wynikająca z obowiązków stron umowy.

W wyroku wydanym 20 września 2017, Trybunał Sprawiedliwości uznał po pierwsze, że warunek umowny spłaty kredytu w walucie, w której został on zaciągnięty, tj. w CHF, stanowi główny przedmiot umowy kredytu z uwagi na co jego nieuczciwy charakter nie może być badany w świetle art. 4 ust. 2 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r., chyba że nie został wyrażony prostym i zrozumiałym językiem.

Po drugie, TSUE uznał, że ww. wymóg wyrażenia warunku umownego prostym i zrozumiałym językiem oznacza, że w wypadku umów kredytowych instytucje finansowe muszą zapewnić kredytobiorcom informacje wystarczające do podjęcia przez nich świadomych i rozważnych decyzji. Warunek spłat w tej samej walucie kredytu musi zostać zrozumiany przez konsumenta zarówno w aspekcie formalnym i gramatycznym, jak i w odniesieniu do jego konkretnego zakresu, tak aby właściwie poinformowany oraz dostatecznie uważny i rozsądny przeciętny konsument mógł nie tylko dowiedzieć się o możliwości wzrostu lub spadku wartości waluty obcej, w której kredyt został zaciągnięty, ale również oszacować konsekwencje ekonomiczne takiego warunku dla swoich zobowiązań finansowych.

Ponadto, Trybunał uznał, że w oparciu o art. 3 ust. 1 dyrektywy 93/13, oceny nieuczciwego charakteru warunku umownego należy dokonywać w odniesieniu do momentu zawarcia danej umowy, z uwzględnieniem ogółu okoliczności, które mogły być znane przedsiębiorcy w owym momencie i mogły mieć wpływ na późniejsze jej wykonanie. TSUE uznał, że sąd krajowy ocenić musi ogół okoliczności faktycznych sprawy w postępowaniu głównym i z uwzględnieniem między innymi fachowej wiedzy przedsiębiorcy, w tym przypadku banku, w zakresie ewentualnych wahań kursów wymiany i ryzyka wiążących się z zaciągnięciem kredytu w walucie obcej, istnienia ewentualnej nierównowagi w rozumieniu rzeczonego przepisu.

Treść wyroku:

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=9ea7d0f130d584a0794eb8a148119211ba6ea3c3850d.e34KaxiLc3eQc40LaxqMbN4PaN8Oe0?text=&docid=194645&pageIndex=0&doclang=PL&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=724724


Opinia Rzecznika Generalnego z dnia 27 kwietnia 2017 roku w sprawie C-186/16

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej prowadzi postępowanie pod sygnaturą akt C-186/16 (Ruxandra Paula Andriciuc and Others v Banca Româneasca SA). W przedmiotowej sprawie 27 kwietnia 2017 roku opinię wydał Rzecznik Generalny. Opinia dotyczy oceny klauzul umownych w umowie kredytu hipotecznego w CHF.

Przedmiotowy spór to postępowanie zbiorowe konsumentów, którzy od kwietnia 2007 do października 2008 zawarli umowy kredytu hipotecznego mieszkaniowego z bankiem Banca Românească SA. Kredyty były denominowane we frankach szwajcarskich. Powodowie twierdzą, że bank powinien był przewidzieć znaczący wzrost kursu CHF do RON, który od 2007 do 2014 wzrósł prawie dwukrotnie. Powodowie skierowali sprawę do sądu rumuńskiego, domagając się uznania za klauzulę abuzywną postanowienia umowy kredytu, zgodnie z którą spłata kredytu następuje w równowartości kwoty określonej we franku szwajcarskim.

Sąd rumuński skierował do TSUE trzy pytania prejudycjalne odnośnie interpretacji Dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. Dwa pytania dotyczyły oceny, czy rzeczona klauzula umowna powinna być uznana za główny przedmiot umowy oraz tego, czy i jak oceniać, że klauzula umowna została sporządzona „w zrozumiałym języku” („in plain intelligible language”). Trzecie pytanie dotyczyło tego, jaki okres powinien być brany pod uwagę przez sąd przy ocenie, czy istniała „znacząca nierównowaga” („significant imbalance”) wynikająca z obowiązków stron umowy.

W opinii Rzecznik Generalny zauważył, że (1) kredyty zaciągane w obcych walutach są zasadniczo obarczone niższym oprocentowaniem, z uwzględnieniem dodatkowego ryzyka zmiany kursu walutowego oraz (2) skoro bank udzielił kredytu w CHF, to ma prawo żądać spłaty w tej samej walucie.

Rzecznik uznał, że Trybunał powinien odpowiedzieć na pytania sądu w następujący sposób:

(a) postanowienie umowne co do spłaty kredytu w CHF stanowi główny przedmiot umowy kredytowej w walucie obcej;

(b) obowiązek sporządzenia umowy w zrozumiałym języku oznacza, że treść umowy musi być zrozumiała dla konsumenta z punktu widzenia gramatycznego i formalnego. Przeciętny konsument, odpowiednio poinformowany, uważny i ostrożny powinien być nie tylko świadom możliwości wzrostu bądź spadku wartości obcej waluty, ale także powinien umieć ocenić potencjalne znaczące konsekwencje dla swoich zobowiązań finansowych. Obowiązek banku sporządzenia umowy w zrozumiałym języku nie może iść tak daleko, że bank jest obowiązany do przewidywania i informowania konsumenta o następczych względem umowy zmianach okoliczności, które nie są do przewidzenia, takie jak fluktuacja kursu walutowego waluty obcej, albo o skutkach takich zmian;

(c) pytanie trzecie o znaczącą nierównowagę na znaczenie tylko jeśli sąd uzna, że przedmiotowa klauzula walutowa nie stanowi określenia głównego przedmiotu umowy. Jednakże to czy ta nierównowaga powstaje nie powinno być oceniane przez pryzmat zmian, które nastąpiły po zawarciu umowy i które są poza możliwościami kontroli banku i kredytobiorcy i których strony umowy nie mogły przewidzieć (takie jak zmiany kursu walut).

Treść opinii po polsku:

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=190171&pageIndex=0&doclang=PL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=595734

Treść opinii po angielsku:

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=190171&pageIndex=0&doclang=EN&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=595734


Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 24 stycznia 2017 roku w sprawie T-749/15

Trybunał  orzeczenie w sprawie odpowiedzialności Europejskiego Banku Centralnego wobec banków komercyjnych posiadającymi papiery dłużne Grecji za ich rzekome straty poniesione w 2012 roku w związku z działania podjęte w związku z restrukturyzacją greckiego długu publicznego.

W 2012 roku ECB oraz banki centralne ze strony Euro (Eurosystem) postanowiły zawarły z Grecją porozumienie w sprawie wymiany produktów dłużnych posiadanych przez ECB na nowe papiery wartościowe, których nominalna wartość, oprocentowanie, raty oraz daty spłat będą takie same jak w poprzednich papierach dłużnych, lecz będą posiadały nowe numery seryjne i daty wydania.

Jednocześnie Grecja i prywatni wierzyciele zgodzili się na anulowanie 53,5% papierów dłużnych posiadanych przez tych wierzycieli (Private Sector Involvement (PSI)). Grecja na mocy ustawy przekształciła ww. papiery dłużne, obniżając ich wartość, również w przypadku tych wierzycieli, którzy byli w mniejszości i nie wyrazili na to zgody.

ECB decyzją z 5 marca 2012 roku postanowiło użyć greckich papierów dłużnych jako zabezpieczenia operacji kredytowych Eurosystemu i zapewnić bankom centralnym zwiększone zabezpieczenie.

W przedmiotowej sprawie (Nausicaa Anadyomène SAS and Banque d'escompte v ECB) powodowie posiadający papiery dłużne Grecji skierowali do Sądu UE pozew o zapłatę odszkodowania przeciwko ECB za szkody wyrządzone przez działania ECB, w szczególności ww. decyzję z 5 marca 2012. Powodowie podnosili zarzut naruszenia przez ECB uzasadnionych oczekiwań posiadaczy papierów dłużnych, zasady pewności prawa i zasady równego traktowania wierzycieli prywatnych.

W orzeczeniu 24 stycznia 2017 roku Sąd UE oddalił powództwo, wyłączając odpowiedzialność ECB. Sąd stwierdził, że banki komercyjne nie mogą opierać się na zasadzie ochrony uzasadnionych oczekiwań lub na zasadzie pewności prawa w zakresie polityki monetarnej. Polityka ta wymaga ciągłego dostosowywania jej do zmiennych okoliczności gospodarczych. Żadne działanie ani decyzja ECB nie może zostać uznana za zachętę dla inwestorów do nabywania bądź niezbywania greckich papierów dłużnych. ECB jedynie przywrócił naturę zabezpieczeniową tego papieru wartościowego w celu tymczasowej ochrony stabilności i prawidłowego działania Eurosystemu w odpowiedzi na wyjątkowe warunki ekonomiczne. Sąd uznał ponadto, że banki będące profesjonalnymi uczestnikami obrotu gospodarczego miały świadomość trudnej sytuacji gospodarczej Grecji i związanego z tym ryzyka.

Sąd uznał, że nie można stosować zasady równego traktowania dla prywatnych banków oraz ECB i banków centralnych, ze względu na to, że nie były w tej samej sytuacji. ECB i banki centralne działały w zakresie swoich obowiązków, w celu zapewnienia stabilności cen i prawidłowości realizacji polityki monetarnej. Natomiast prywatni inwestorzy nabywali greckie instrumenty w celu zysku.

Orzeczenie jest I instancji – przysługuje od niego apelacja do Trybunału.

Treść orzeczenia: http://curia.europa.eu/juris/documents.jsf?num=T-749/15

Nota prasowa: http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2017-01/cp170005en.pdf

 


Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 9 listopada 2016 roku w sprawie C-42/15

9 listopada 2016 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok w sprawie C-42/15, w którym dokonał interpretacji wybranych przepisów Dyrektywy w sprawie umów o kredyt konsumencki (Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylająca dyrektywę Rady 87/102/EWG), w tym m.in. z zakresu wymaganej formy oraz składników treści umowy kredytowe w kontekście jej ważności.

W czerwcu 2011 roku Home Credit Slovakia (Słowacja) zawarł z Klárą Bíróovą umowę kredytu. Umowa przewidywała, iż stanowiące odrębny dokument ogólne warunki umowy stanowią jej integralną część. Klara  Bíróová potwierdziła, iż otrzymała ogólne warunki umowy, zapoznała się z nimi i wyraziła zgodę na związanie się nimi. Jednocześnie same ogólne warunki umowy nie zostały podpisane przez żadną ze stron umowy.

Ogólne warunki umowy nie zawierały informacji na temat proporcji, w jakich każda spłacona przez kredytobiorcę miesięczna rata kredytu będzie przeznaczona na zapłatę odsetek i opłat, a w jakich na spłatę samego kapitału.

Po uiszczeniu dwóch pierwszych rat kredytu Klara Bíróová przestała spłacać kredyt, w wyniku czego bank zażądał od niej spłaty całości kredytu, wzywając jednocześnie do spłaty kapitału, odsetek za zwłokę i kar za opóźnienie zgodnie z umową. W wyniku braku zapłaty, bank wniósł pozew o zapłatę.

Rozpatrując sprawę, sąd krajowy powziął wątpliwości co do ważności umowy w zakresie, w jakim ogólne warunki umowy nie zostały podpisane przez strony. Sąd wyraził również wątpliwość odnośnie m.in. zgodności z prawem UE wybranych  przepisów prawa słowackiego z zakresu ochrony konsumentów (w tym przepisu pozbawiającego kredytodawcę prawa do odsetek i do kosztów w przypadku, gdy nie ujął on niektórych informacji w umowie).

Mając na uwadze wątpliwości, sąd słowacki zwrócił się do TSUE z serią pytań prejudycjalnych w celu wyjaśnienia wątpliwości w świetle postanowień Dyrektywy w sprawie umów o kredyt konsumencki.

Odpowiadając, w wyroku z 9 listopada 2016 roku Trybunał Sprawiedliwości orzekł, iż w świetle postanowień Dyrektywy w sprawie umów o kredyt konsumencki:

- Umowa o kredyt niekoniecznie musi zostać sporządzona w jednym dokumencie, ale wszystkie elementy określone w art. 10 ust. 2 wspomnianej dyrektywy powinny zostać sporządzone w formie papierowej lub na innym trwałym nośniku;

- Nie stoi na przeszkodzie temu, aby państwo członkowskie ustanowiło w uregulowaniu krajowym z jednej strony, że umowa o kredyt objęta zakresem stosowania dyrektywy  i sporządzona w formie papierowej powinna być podpisana przez strony, oraz z drugiej strony, że ten wymóg złożenia podpisu ma zastosowanie do wszystkich elementów tej umowy określonych w art. 10 ust. 2 dyrektywy;

- Artykuł 10 ust. 2 lit. h) dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że nie jest konieczne, by umowa o kredyt zawierała wskazanie poszczególnych terminów płatności, jakiej ma dokonać konsument, poprzez wskazanie konkretnej daty, o ile warunki tej umowy pozwalają owemu konsumentowi na ustalenie bez trudności i z pewnością dat  płatności;

- Artykuł 10 ust. 2 lit. h) oraz i) dyrektywy należy interpretować w ten sposób, że umowa o kredyt na czas określony przewidująca spłatę kapitału w ramach następujących po sobie płatności nie musi określać w formie tabeli spłat, jaka część każdej płatności będzie przeznaczona na spłatę tego kapitału. Przepisy te w związku z art. 22 ust. 1 owej dyrektywy sprzeciwiają się temu, by państwo członkowskie wprowadziło taki obowiązek w uregulowaniu krajowym;

- Artykuł 23 dyrektywy należy interpretować w ten sposób, iż nie stoi on na przeszkodzie temu, by państwo członkowskie przewidziało w uregulowaniu krajowym, że w wypadku gdy umowa o kredyt nie zawiera wszystkich elementów wymaganych w art. 10 ust. 2 tej dyrektywy, umowę tę uważa się za nieoprocentowaną i bezpłatną, o ile chodzi o element, którego brak może podważyć możliwość dokonania przez konsumenta oceny zakresu ciążącego na nim zobowiązania.

Treść wyroków Trybunału Sprawiedliowści Unii Europejskiej (wersja polska oraz angielska):

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=9ea7d0f130d559430e3036774a11a384c3a41ae260dc.e34KaxiLc3eQc40LaxqMbN4Pah4Ke0?text=&docid=185223&pageIndex=0&doclang=PL&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=403735

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=9ea7d0f130d559430e3036774a11a384c3a41ae260dc.e34KaxiLc3eQc40LaxqMbN4Pah4Ke0?text=&docid=185223&pageIndex=0&doclang=EN&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=403735

Informacja prasowa (wersja polska oraz angielska):

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-11/cp160119pl.pdf

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-11/cp160119en.pdf


Wyroki Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 20 września 2016 roku w połączonych sprawach C-8/15 P, C-9/15 P i C-10/15 P oraz w połączonych sprawach C-105/15 P, C-106/15 P, C-107/15 P, C-108/15 P i C-109/15 P

Wyrokami z dnia 20 września 2016 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej rozstrzygnął sprawy dotyczące możliwości zaskarżenia Komisji Europejskiej i EBC za działania podjęte w ramach Europejskiego Mechanizmu Stabilności przez państwa członkowskie Eurogrupy. Trybunał dokonał ww. rozstrzygnięć w wyniku odwołań powodów wniesionych od postanowień Sądu Unii Europejskiej wydanych w październiku oraz listopadzie 2014 roku. Należy przy tym zaznaczyć, iż w ramach tego samego postępowania rzecznicy  generalni Melchior Wathelet i Nils Wahl wydali w dniu 21 kwietnia 2016 roku opinie w których zaproponowali, aby Trybunał utrzymał w mocy zaskarżone postanowienia Sądu.

Pierwszy z wyroków Trybunału (połączone sprawy C-105/15 P, C-106/15 P, C-107/15 P, C-108/15 P i C-109/15 P) utrzymał w mocy postanowienia Sądu z października 2014 roku w przedmiocie skarg mających na celu stwierdzenie nieważności oświadczenia Eurogrupy z marca 2013 roku, jak również oddalił odwołania stron. Zgodnie ze stanowiskiem Trybunału, Sąd prawidłowo ocenił, iż oświadczenie Eurogrupy nie może być uważane za wspólną decyzję Komisji oraz EBC.

Drugim z wyroków (połączone sprawy C-8/15 P, C-9/15 P i C-10/15 P) Trybunał uchylił postanowienia Sądu z listopada 2014 roku dotyczące skarg w przedmiocie odszkodowania, uznając, iż Sąd mylił się co do prawa przez uznanie, iż nie jest właściwy do rozpatrzenia ww. skarg. Jednocześnie Trybunał orzekł co do meritum sprawy i po rozpatrzeniu skarg dokonał ich oddalenia uzasadniając to tym, iż w przedmiotowych sprawach nie zostały spełnione przesłanki pozakontraktowej odpowiedzialności Unii Europejskiej.

Treść wyroków Trybunału Sprawiedliowści Unii Europejskiej (wersja polska oraz angielska):

Połączone sprawy C-105/15 P, C-106/15 P, C-107/15 P, C-108/15 P i C-109/15 P:

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=183547&pageIndex=0&doclang=PL&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=460262

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=183547&pageIndex=0&doclang=EN&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=460262

Połączone sprawy C-8/15 P, C-9/15 P i C-10/15 P:

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=183548&pageIndex=0&doclang=PL&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=460375

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=183548&pageIndex=0&doclang=EN&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=460375

Informacja prasowa (wersja angielska):

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-09/cp160102en.pdf


Wyrok Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2016 roku w sprawie C-526/14

19 lipca 2016 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok w sprawie C-526/14 w zakresie zgodności Komunikatu Komisji w sprawie stosowania od dnia 1 sierpnia 2013 r. reguł pomocy państwa w odniesieniu do środków wsparcia na rzecz banków w kontekście kryzysu finansowego z prawem UE, jak również jego mocy wiążacej w odniesieniu do Państw Członkowskich. Wyrok został wydany w odpowiedzi na pytanie prejudycjalne zadane Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej przez słoweński sąd konstytucyjny. Należy zaznaczyć, iż wyżej wymieniony Komunikat stanowił również podstawę do wydania wstępnej zgody na udzielenie pomocy publicznej w polskim sektorze bankowym.

Słoweńskie prawo bankowe posiada przepisy będące przeniesieniem norm zawartych w Komunikacie. Na podstawie słoweńskiego prawa bankowego, w 2013 roku na fali kryzysu wobec 5 słoweńskich banków podjęto środki przewidziane w tymże prawie (m.in. przewidywały one dokapitalizowanie dwóch banków).

W następstwie podjęcia wyżej wymienionych środków, szereg przepisów słoweńskiego prawa bankowego ich dotyczących został zaskarżony do słoweńskiego sądu konstytucyjnego przez akcjonariuszy i posiadaczy obligacji uprzywilejowanych, którzy skarżyli fakt, że dla zatwierdzenia pomocy państwa niezbędne było umorzenie tychże obligacji będących papierem dłużnym i udziałem w kapitale. Słoweński sąd konstytucyjny zauważył, iż choć skarżone są przepisy słoweńskiego prawa bankowego, przepisy te są „transpozycją” Komunikatu Komisji, stąd też w rzeczywistości dotyczą właśnie niego – dlatego zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z szeregiem pytań prejudycjalnych dot. mocy wiążącej Komunikatu oraz jego zgodności z prawem UE.

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej stwierdził, iż Komunikat nie ma wiążącego skutku wobec Państw Członkowskich, lecz zawiera jedynie wskazówki jakie Komisja Europejska bierze pod uwagę przy ocenie tego, czy dana pomoc publiczna może być dozwolona - jest to działanie w ramach uprawnień Komisji - lecz mimo wszystko w każdym wypadku Komisja musi dokonać analizy całości okoliczności.

Ponadto Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej uznał, że Komunikat ten nie jest sprzeczny z poszczególnymi aktami prawa UE, dokładniej nie narusza prawa Unii podział obciążenia pomiędzy udziałowców i wierzycieli podporządkowanych w celu wydania przez Komisję zezwolenia na pomoc państwa na rzecz deficytowego banku.

Trybunał podkreślił, że Komunikat został przyjęty na podstawie  postanowienia TFUE, zgodnie z którym Komisja może uznać za zgodną z rynkiem wewnętrznym pomoc mającą na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego. Środki podziału obciążenia zmierzają bowiem do  zagwarantowania,  że przed przyznaniem jakiejkolwiek pomocy  państwa banki,  które wykazują  deficyt  kapitałów  własnych, będą współdziałać z inwestorami w  celu zmniejszenia tego deficytu, w szczególności poprzez mobilizację  kapitałów  własnych, a także poprzez wkład wierzycieli podporządkowanych, ponieważ takie środki mogą zmniejszyć znaczenie przyznawanej pomocy państwa. Przeciwne rozwiązanie zagrażałoby spowodowaniem  zakłóceń konkurencji w zakresie, w jakim banki, których akcjonariusze i wierzyciele podporządkowani nie przyczynili się do zmniejszenia deficytu kapitału własnego, otrzymałyby pomoc państwa w większej wysokości niż ta, która byłaby wystarczająca do pokrycia pozostałego deficytu w kapitale własnym.

Treść wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2016 roku w sprawie C-526/14 (wersja polska oraz angielska):

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=9ea7d0f130d5e82ac15a57a746c58999cad983d1bc97.e34KaxiLc3eQc40LaxqMbN4Pa3eOe0?text=&docid=181842&pageIndex=0&doclang=PL&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=90475

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=9ea7d0f130d5e82ac15a57a746c58999cad983d1bc97.e34KaxiLc3eQc40LaxqMbN4Pa3eOe0?text=&docid=181842&pageIndex=0&doclang=EN&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=90475

Informacje prasowe (wersja polska oraz angielska):

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-07/cp160080pl.pdf

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-07/cp160080en.pdf


Opinia Rzecznika Generalnego z dnia 13 lipca 2016 roku w połączonych sprawach C-154/15, C-307/15 oraz C-308/15

13 lipca 2016 roku Rzecznik Generalny wydał opinię w połączonych sprawach C-154/15, C-307/15 oraz C-308/15. Opinia dotyczy pytań prejudycjalnych hiszpańskich sądów odnośnie tego, czy czasowe ograniczenia skutków stwierdzenia nieważności klauzul dolnego progu w umowach kredytowych mogą być interpretowane jako nienaruszające przepisów prawa UE – w tym w szczególności Dyrektywy w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich.

9 maja 2013 roku hiszpański sąd najwyższy uznał zamieszczane w umowach o kredyty hipoteczne klauzule dolnego progu za niedozwolone postanowienia umowne, stwierdzając tym samym, iż nie są one wiążące dla konsumentów. Klauzule stanowiły, że spadek stóp procentowych poniżej określonego w umowie dolnego progu nie miał wpływu na sytuację konsumenta, jako iż dalej musiał on płacić odsetki z uwzględnieniem wysokości stóp procentowych określonej w tymże progu. Unieważniając klauzule dolnego progu hiszpański sąd najwyższy jednocześnie uznał, iż skutki czasowe jego wyroku w zakresie stwierdzenia nieważności przedmiotowych klauzul zostaną ograniczone – stwierdzenie nieważności nie będzie miało charakteru retroaktywnego i będzie skutkować jedynie od daty wydania wyroku.

Jednocześnie kilku klientów banku złożyło indywidualne pozwy dotyczące unieważnionych przez hiszpański sąd najwyższy klauzul,  wnosząc m.in. o zwrot całości kwot pobieranych na podstawie klauzul dolnego progu od momentu zawarcia umów o kredyt. W związku z powyższym, rozpatrujące wskazane sprawy sądy zwróciły się do TSUE z pytaniami prejudycjalnymi dotyczącymi kwestii, czy uznanie przez hiszpański sąd najwyższy, iż jego wyrok unieważniający klauzule dolnego progu odnosi wobec tych klauzul skutek ex nunc jest zgodne z Dyrektywą, biorąc pod uwagę, iż na jej gruncie klauzule uznane za niedozwolone postanowienia umowne nie są wiążące dla konsumentów.

Zgodnie z opinią Rzecznika, artykuł 6(1) Dyrektywy czytany w kontekście zasad równoważności i skuteczności nie wyklucza zastosowania przez hiszpański sąd najwyższy ograniczenia skutków wyroku. Ograniczenie skutków czasowych stwierdzenia nieważności klauzul dolnego progu zawartych w umowach o kredyty hipoteczne jest zgodne z Dyrektywą.

Rzecznik stwierdził, że Dyrektywa nie dokonuje harmonizacji sankcji wymierzanych w przypadku uznania określonej klauzuli za niedozwolone postanowienie umowne – nie wymaga ona, aby ustawodawstwa krajowe musiały przewidywać nieważność ex tunc takich klauzul. Państwa członkowskie mogą same określać skutki (sankcje) uznania danej klauzuli za abuzywną w swych ustawodawstwach, o ile przewidziane przepisy nie naruszają zasad równoważności oraz skuteczności.

Treść opinii (wersja angielska):

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=9ea7d2dc30dde725c34444ab477f85a9c3969bee3fba.e34KaxiLc3qMb40Rch0SaxuTbNb0?text=&docid=181583&pageIndex=0&doclang=en&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=640197

Informacja prasowa (wersja polska i angielska):

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-07/cp160075pl.pdf

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-07/cp160075en.pdf


Opinie rzeczników generalnych w sprawach połączonych C-8/15, C-10/15, C-105/15, C-106/15, C-107/15, C-108/15 i C-109/15 – przeciwko Komisji i EBC

W 2012 roku banki na Cyprze doświadczyły trudności finansowych. Rząd Cypru uzyskał pomoc od Eurogrupy w ramach Europejskiego Mechanizmu Stabilności (ESM), którego szczegóły określono w protokole ustaleń (memorandum of understanding) w sprawie restrukturyzacji  banków BoC i Laïki.

Zastosowane środki doprowadziły do obniżenia wartości depozytów zgromadzonych w ww. bankach. W przedmiotowej sprawie osoby fizyczne oraz spółka wniosły  skargi  do  Sądu  Unii  Europejskiej, aby  Komisja i EBC  wypłaciły  im odszkodowanie  wynoszące  równowartość  zmniejszenia  wartości  ich  depozytów z tytułu  szkody poniesionej w wyniku przyjęcia protokołu ustaleń oraz w celu stwierdzenia nieważności spornych środków przewidzianych w tym  protokole. Dodatkowo osoby fizyczne wniosły skargi do Sądu mające na celu stwierdzenie nieważności oświadczenia Eurogrupy z marca 2013 r. dotyczącego restrukturyzacji cypryjskiego sektora bankowego.

Postanowieniami w październiku i listopadzie 2014 roku Sąd oddalił skargi, uznając, że są niedopuszczalne z uwagi na to, że Komisja i EBC nie stały za przyjęciem protokołu ustaleń, że EMS nie mógł być uważany za należący do instytucji Unii oraz że oświadczenia Eurogrupy nie można było  przypisać  Komisji i EBC  ani  też  nie  mogło  ono  wywrzeć  skutków  prawnych  wobec  osób trzecich. Ww. osoby  fizyczne  oraz spółka wniosły następnie odwołania do Trybunału Sprawiedliwości w celu uchylenia postanowień Sądu.

W postępowaniu przed Trybunałem, w opiniach wydanych w dniu 21 kwietnia 2016 roku rzecznicy  generalni Melchior  Wathelet i Nils  Wahl, rozpatrujący odwołania  skierowane  odpowiednio przeciwko postanowieniom z października i listopada 2014 r., zaproponowali, by Trybunał utrzymał w mocy postanowienia Sądu.

W odniesieniu do skarg o stwierdzenie  nieważności  skierowanych przeciwko  oświadczeniu  Eurogrupy z marca  2013 r., rzecznik stwierdził, że świadczenia Eurogrupy nie można  przypisać  Komisji i EBC. Potwierdził też stanowisko Sądu, że na Eurogrupę  nie  zostały delegowane żadne kompetencje Komisji i EBC oraz że instytucje te nie mogą sprawować kontroli względem niej. Dodatkowo, zwracił uwagę, że oświadczenie Eurogrupy nie może wywoływać skutków prawnych względem osób trzecich i w konsekwencji nie może zostać zaskarżone  do sądów  UE.

Odnośnie odwołania w zakresie skarg odszkodowawczych, rzecznik uznał, że szkoda, jaką miałyby ponieść osoby fizyczne ze względu na podpisanie protokołu ustaleń  pomiędzy  EMS a Cyprem  nie  została  wyrządzona  przez  instytucję  Unii Europejskiej, ponieważ EMS nie jest instytucją Unii, a Komisja i EBC nie mogą  być  uważane  za  stojące  za  przyjęciem  protokołu. Wyjaśnił także, że EMS, a ostatecznie tworzące go  państwa  ponoszą  odpowiedzialność z tytułu  protokołu ustaleń – osoby, które uważają, że doznały szkody, mogą wytoczyć powództwo przed sądami krajowymi.

W odniesieniu natomiast do odwołania w sprawie skargi o stwierdzenie  nieważności  skierowanych przeciwko protokołowi ustaleń, rzecznik stwierdził, że Sąd nie dopuścił się błędu uznając te skargi za niedopuszczalne - sądy Unii są właściwe do kontroli legalności jedynie  aktów  instytucji,  organów  lub  jednostek  organizacyjnych  Unii, a ani  EMS, ani Cypr nie są takimi podmiotami Unii.

Nota prasowa:

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-04/cp160044pl.pdf

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-04/cp160044en.pdf

Opinia Rzecznika Generalnego Wahla:

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=176761&pageIndex=0&doclang=EN&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=902534

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=176761&pageIndex=0&doclang=PL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=902534

Opinia Rzecznika Generalnego Watheleta:

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=176841&pageIndex=0&doclang=PL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=434253

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=176841&pageIndex=0&doclang=EN&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=434253


Wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 21 kwietnia 2016 roku w sprawie C-377/14

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał w dniu 21 kwietnia 2016 roku wyrok w sprawie C-377/14 (Ernst Georg Radlinger i Helena Radlingerová przeciwko Finway a.s.), stwierdzając, iż obowiązek sądu krajowego zbadania z urzędu poszanowania przepisów prawa Unii w dziedzinie ochrony konsumentów znajduje zastosowanie w ramach postępowania upadłościowego. W myśl wspomnianego obowiązku sąd krajowy jest również zobowiązany do zbadania, czy informacje, które powinny zostać zawarte w umowie o kredyt konsumencki zostały podane w sposób jasny i zwięzły.

Wyrok dotyczył sprawy małżeństwa, które zawarło umowę o kredyt konsumencki.

Spółka Finway – cesjonariusz wierzytelności względem Państwa Radlinger - poinformowała ich o natychmiastowej wymagalności całej kwoty długu twierdząc, iż na etapie zawarcia umowy o kredyt zostały przez nich przemilczane istotne informacje.

Państwo Radlinger złożyli do Krajský soud v Plzni (sądu okręgowego w Pilźnie) wniosek o ogłoszenie ich upadłości, który następnie został przekazany Krajsky soud v Praze (sądowi okręgowemu w Pradze). Sąd ogłosił upadłość małżonków Radlinger, powołując przy tym syndyka masy upadłości i wzywając wierzycieli do zgłaszania wierzytelności. W konsekwencji, Finway zgłosiła dwie wierzytelności nadające się do realizacji w drodze egzekucji.

Państwo Radlinger - uznając, że wierzytelności nadają się do realizacji w drodze egzekucji – jednocześnie zakwestionowali ich wysokość twierdząc, że warunki spornej umowy były sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Złożyli powództwo incydentalne, w ramach którego domagają się oni stwierdzenia częściowej, względnie całkowitej niezgodności z prawem wierzytelności zgłoszonych przez Finway.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, sąd okręgowy w Pradze skierował do Trybunału Sprawiedliwości pytanie, czy przepisy prawa Unii obowiązujące w dziedzinie ochrony konsumentów stoją na przeszkodzie stosowaniu uregulowania prawa czeskiego, które nie zezwala sądowi, przed którym toczy się postępowanie upadłościowe, na badanie z urzędu nieuczciwego charakteru warunku umowy o kredyt konsumencki.

Czeski sąd chce również ustalić, czy na sądzie krajowym spoczywa obowiązek zbadania z urzędu, czy związane z kredytem konsumenckim informacje, które powinny zostać zawarte we wspomnianej umowie, zostały w niej podane w sposób jasny i zwięzły.

W swym dzisiejszym wyroku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europeskiej stwierdził, co następuje:

- Artykuł 7 ust. 1 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich należy interpretować, że stoi on na przeszkodzie stosowaniu uregulowania krajowego, które w kontekście postępowania upadłościowego nie zezwala sądowi na badanie z urzędu ewentualnie nieuczciwego charakteru warunków umowy, z której wywodzone są wierzytelności zgłoszone w odnośnym postępowaniu upadłościowym, a, po drugie, zezwala temu sądowi na zbadanie jedynie niezabezpieczonych wierzytelności i to jedynie w oparciu o ograniczoną liczbę zarzutów dotyczących jej przedawnienia lub wygaśnięcia.

- Artykuł 10 ust. 2 dyrektywy 2008/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającej dyrektywę Rady 87/102/EWG należy interpretować, że nakłada on na sąd krajowy rozpoznający spór dotyczący wierzytelności wywodzonych z umowy o kredyt w rozumieniu rzeczonej dyrektywy, obowiązek zbadania z urzędu poszanowania wymogu informacyjnego oraz wyciągnięcia wszystkich konsekwencji naruszenia takiego obowiązku, pod warunkiem, że sankcje spełniają wymogi ustanowione w art. 23 dyrektywy.

- Artykuł 3 lit. l) i art. 10 ust. 2 dyrektywy 2008/48, a także pkt I załącznika I do rzeczonej dyrektywy należy interpretować, że całkowita kwota kredytu i kwota wypłat określają całość kwot udostępnianych konsumentowi, co wyklucza kwoty powiązane przez kredytodawcę z pokryciem kosztów związanych przez kredytodawcę z udzieleniem odnośnego kredytu, które to kwoty nie są w rzeczywistości wypłacane konsumentowi.

- Przepisy dyrektywy 93/13 należy interpretować w ten sposób, że dla potrzeb oceny rażąco wysokiego odszkodowania przewidzianego na wypadek niewykonania przez konsumenta zobowiązań, konieczne jest rozpatrzenie łącznego skutku wszystkich relewantnych postanowień umowy, bez względu na to, czy wierzyciel domaga się pełnego wykonania każdego z nich i że w takim przypadku na sądach krajowych spoczywa obowiązek wyciągnięcia wszystkich konsekwencji wynikających ze stwierdzenia nieuczciwego charakteru niektórych warunków umowy poprzez odstąpienie od stosowania każdego z warunków uznanych za nieuczciwy.

Treśc wyroku (wersja polska oraz angielska):

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=176802&pageIndex=0&doclang=PL&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=152174

http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=176802&pageIndex=0&doclang=EN&mode=req&dir=&occ=first&part=1&cid=152174

Informacje prasowe (wersja polska oraz angielska):

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-04/cp160043pl.pdf

http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-04/cp160043en.pdf

 


Zestawienie orzecznictwa TSUE w zakresie ochrony danych osobowych grudzień 2014 - grudzień 2015 roku

European Data Protection Supervisor (Europejski Inspektor Ochrony Danych Osobowych) opracował i opublikował w marcu 2016 roku zestawienie orzecznictwa w zakresie ochrony danych osobowych w okresie od 2014 do końca 2015 roku. Zestawienie zawiera przede wszystkim orzecznictwo TSUE dotyczące interpretacji Dyrektywy 95/46, ale także orzecznictwo Trybunału odnoszące się do zakresu prawa do dostępu do informacji i dokumentów oraz orzeczenia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka i wybranych sądów krajowych państw członkowskich UE. Ponadto w dokumencie można znaleźć informacje na temat zawisłych obecnie spraw.

Dokument dostępny jest na stronach EDPS pod poniższym adresem: https://secure.edps.europa.eu/EDPSWEB/webdav/site/mySite/shared/Documents/EDPS/MembersMission/Members/Documents/16-03-15_Case_Law_Overview_2015_EN.pdf


Orzeczenie TSUE z dnia 28 stycznia 2016 roku w sprawie T-427/12 Austria v Komisja Europejska

W zeszłym tygodniu TSUE wydał ciekawe orzeczenie w sprawie pomocy publicznej dla banków. BayernLB, który był posiadaczem większości akcji banku Hypo Group Alpe Adria, który uległ nacjonalizacji przez Austrię w 2009 roku poprzez nabycie udziałów tegoż banku. W ramach umowy sprzedaży udziałów BayernLB wyraził zgodę na utrzymanie linii kredytowych, które miałyby pozostać w ramach HGAA do końca 2013 roku. W konsekwencji BayernLB uzyskał od Austrii gwarancję, że kwota tychże kredytów będzie w razie potrzeby zwrócona przez austriacki Skarb Państwa - miało to na celu obniżenie ryzyka ewentualnej upadłości HGAA.

Austria nie zgodziła się z decyzją Komisji, która uznała powyższe za pomoc publiczną, lecz jednocześnie wyraziła na nią zgodę uznając, że była ona zgodna z przepisami dotyczącymi restrukturyzacji banków.

Treść orzeczenia: http://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?td=ALL&language=en&jur=C,T,F&num=T-427/12

Nota prasowa: http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2016-01/cp160008en.pdf

 


Wyrok TSUE z dnia 3 grudnia 2015 roku: sprawa C-312/14 Banif Plus Bank Zrt. v Mártono Lantos i Mártonne Lantos

W wydanym w dniu 3 grudnia wyroku, odpowiadając na pytanie prejudycjalne postawione przez sąd węgierski w sprawie Banif Plus Bank Zrt. przeciwko Mártonowi Lantosowi i Mártonne Lantos (sygnatura akt sprawy: C-312/14) Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jednoznacznie stwierdził, że kredyty denominowane do waluty obcej nie stanowią produktu inwestycyjnego, a oferowanie ich przez bank nie stanowi usługi inwestycyjnej w rozumieniu Dyrektywy MiFID (Dyrektywa 2004/39/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 kwietnia 2004 roku w sprawie rynków instrumentów finansowych, zmieniającej dyrektywę Rady 85/11/EWG i 93/6/EWG i dyrektywę 2000/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady oraz uchylającej dyrektywę Rady 93/22/EWG).

Trybunał w wyroku określił również, ż tego typu kredyty, w których kwota kredytu określana jest w walucie krajowej na podstawie transakcji w oparciu o kurs kupna waluty mającej zastosowanie przy uruchomieniu środków, a wysokość raty kredytu ustalana jest na podstawie transakcji w oparciu o kurs sprzedaży tejże waluty stosowanego przy obliczaniu każdej raty, nie są objęte zakresem ww. Dyrektywy MiFID.

Transakcje te – polegające na wymianie tychże walut - w ocenie Trybunału stanowią transakcje wymiany, które są wyłącznie dodatkowe wobec udzielenia i zwrotu kredytu (pkt 55 uzasadnienia wyroku) i ograniczają się do wymiany, na podstawie kupna lub sprzedaży danej waluty obcej, kwot kredytu i rat wyrażonych w tej walucie (waluta rozliczeniowa) na walutę krajową (waluta płatnicza) (pkt 56 uzasadnienia wyroku). Celem tych transakcji jest posłużenie za sposoby wykonania istotnych zobowiązań płatniczych z umowy kredytu – udostępnienie kapitału (umożliwienie udzielenia kredytu) i jego zwrot przez kredytobiorcę,  a „nie realizacja inwestycji, gdyż kredytobiorca (konsument) zamierza uzyskać fundusze na nabycie dobra konsumpcyjnego lub świadczenie usługi, a nie na przykład zarządzać ryzykiem kursowym czy spekulować kursami wymiany walut obcych” (vide pkt 57 i 61 uzasadnienia wyroku).

Ponadto, Trybunał uznał, że celem umowy kredytu takiej jak w przedmiotowej sprawie nie jest sprzedaż aktywów finansowych za cenę ustaloną przy zawarciu umowy a także, że nie można dokonać rozróżnienia pomiędzy samą umową kredytu a terminową transakcją walutową, jeżeli jej jedynym przedmiotem jest wykonanie istotnych zobowiązań z tej umowy kredytu, tj. zobowiązań do zapłaty kapitału i rat (pkt 70 i 71 uzasadnienia wyroku).

Oznacza to, że kredytobiorcy, którzy zaciągnęli przedmiotowe kredyty nie mogą być uznani za inwestorów w rozumieniu ww. dyrektywy z uwagi na fakt, że za inwestora uznana może być osoba, która zawiera umowę danego instrumentu inwestycyjnego w celu osiągnięcia zysku poprzez spekulację kapitałem, czy zarządzania ryzykiem kursowym. Żadna z tych sytuacji nie ma miejsca, wywodzi Trybunał, w przedmiotowej sprawie, gdzie umowa kredytu ma na celu pokrycie kosztu zakupu - w tym przypadku samochodu, a generalnie mówiąc rzeczy - nie w celu prima facie inwestycyjnym, lecz konsumpcyjnym.

Trybunał potwierdził tym samym prawidłowość działania banków, które oferując kredyty denominowane do walut obcych, w tym do franka szwajcarskiego, nie były zobowiązane do przeprowadzania oceny adekwatności - wg przepisów MiFID, lecz prawidłowo postępowały szczegółowo badając zdolność kredytową kredytobiorców.

Należy także podkreślić, że Trybunał jasno stwierdził, że w przypadku przedmiotowej umowy kredytu „wartość walut, jaką należy uwzględnić przy obliczaniu zwrotu, nie jest ustalona z góry, ponieważ jest określona na podstawie kursu sprzedaży wspomnianych walut w dniu wymagalności każdej raty” (vide pkt 74 uzasadnienia wyroku).

Treść wyroku:  http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=172564&pageIndex=0&doclang=PL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=76947


Wyrok TSUE z dnia 22 października 2015 roku: sprawa C-264/14 Skatteverket v D. Hedqvist

Pan Hedqvist zamierzał oferować usługi wymiany walut „tradycyjnych” na walutę wirtualną „bitcoin”. W związku z powyższym, wystąpił o interpretację do szwedzkiej komisji prawa podatkowego z pytaniem czy jego działalność podlega zwolnieniu z VAT zgodnie z Dyrektywą VAT, która zakłada zwolnienie transakcji dot. „walut, banknotów i monet używanych jako prawny środek płatniczy”.

Skatteverket – urząd skarbowy – wniosł do sądu skargę na decyzję uznającą powyższe zwolnienie. W efekcie sąd skierował do TSUE pytanie prejudycjalne.

TSUE w wyroku z 22 października 2015 roku uznał, że ww. działalność – wymiana bitcoinów - zwolniona jest z podatku VAT. TSUE uznał taką wymianę za transakcję dotyczącą walut, banknotów i monet używanych jako prawny środek płatniczy. TSUE stwierdził, że wyłącznie spod zwolnienia pozbawiłoby wnioskodawcę skutków w odniesieniu do celu zwolnienia, który polega na zaradzeniu trudnościom związanym z ustaleniem podstawy opodatkowania i kwoty podatku VAT.

Treść wyroku: http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=170305&pageIndex=0&doclang=PL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=76947


Wyrok TSUE z dnia 6 października 2015 roku: sprawa C-362/14 M. Schrems v DP Commissioner

Pan Maximillian Schrems zaskarżył do irlandzkiego odpowiednika GIODO skargę na działanie Facebooka polegające na przesyłaniu jego danych do Stanów Zjednoczonych. Irlandzki podmiot oddalił skargę argumentując, że wiąże go decyzja Komisji o ws. adekwatności poziomu ochrony danych osobowych w USA (tzw. Safe Harbour).

Nie zważając na powyższe, pan Maximillian Schrems odwołał się do miejscowego sądu, który uznał wątpliwości wnioskodawcy co do legalności przetwarzania danych i skierował do TSUE pytanie prejudycjalne. Przedmiotowe pytanie dotyczyło wiążącego charakteru Safe Harbour wobec podmiotów krajowych oraz tego, czy w ocenie TSUE zapewnione są wg tej decyzji gwarancje ochrony danych obywateli UE w USA.

TSUE uznał w wyroku z 6 października 2015 roku decyzję KE ws. adekwatności poziomu ochrony danych osobowych w USA (tzw. Safe Harbour) za nieważną. Zgodnie z poglądem TSUE, decyzja KE nie wiąże krajowych organów ochrony danych osobowych, a KE nie miała prawa ogniczać kompetencji tych organów, działających zgodnie z Dyrektywą 95/46/WE. Co więcej, w ocenie Trybunału Safe Harbour narusza Kartę praw podstawowych UE (prawo do poszanowania życia prywatnego oraz prawo do skutecznej ochrony sądowej).

Treść wyroku: http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?docid=169195&doclang=PL