Kalendarz wydarzeń

HB 2017: Płatności Mobilne

2017-06-20

Tę część konferencji otworzył dr Mieczysław Groszek, przewodniczący Rady Programowej, nominowany na stanowisko prezesa powołanej przy ZBP Fundacji Polska Bezgotówkowa. Ma ona zajmować się rozwojem sieci akceptacji kart w Polsce.

Marianna Sidoroff zastępca dyrektora Departamentu Gospodarki Elektronicznej w Ministerstwie Rozwoju, mówiła o potrzebie nowych impulsów rozwojowych dla polskiej gospodarki. Jednym z nich może być upowszechnienie bezgotówkowej struktury płatniczej. To również ograniczenie szarej strefy. Ministerstwo ma w planach np. zestandaryzowane dokumentów i elektroniczny paragon, ale nie chodzi tu o likwidację paragonów papierowych, a możliwość korzystania z wersji cyfrowej. Jak dodała, dla ministerstwa priorytetem jest zachowanie bezpieczeństwa i prywatności obywateli. Wspomniała też o pracach związanych z integracją płatności do i od państwa oraz o wprowadzeniu indywidualnego rachunku ZUS dla przedsiębiorców.

O programie wsparcia obrotu bezgotówkowego mówił dr Mieczysław Groszek. Wspomniał m.in. o programie „Wsparcia Obrotu Bezgotówkowego”. Chodzi o upowszechnienie płatności bezgotówkowych poprzez wsparcie rozwoju sieci akceptacji kart w Polsce. Nie tyle o zastąpienie gotówki, ale o to, by zrównać obie formy płatności. W Polsce nadal tylko 20% z nich regulowanych jest bezgotówkowo. Fundacja Polska Bezgotówkowa chce w ciągu trzech lat podwoić liczbę urządzeń na rynku służących do akceptacji płatności bezgotówkowych. Dla pozyskania nowych akceptantów opracowano program promocyjny (koszt wyposażenia jednego akceptanta oszacowano na 1000 zł). Uczestnik programu będzie miał przez rok możliwość bezkosztowego korzystania z urządzenia. Jak się przewiduje, łączny koszt programu wyniesie ok. 600 mln zł. Program wystartuje już 1 lipca. Jeśli program się uda, to okres zwrotu z tej inwestycji powinien być stosunkowo krótki.

W pierwszej sesji – Mobile Customer Experience – poruszano m.in. tematykę związaną z konwergencją usług, omnichannelem i customer experience. Mówiono o wyścigu banków w dostarczaniu nowych rozwiązań, inwestowaniu w serwisy RWD i płatności mobilne, a także o poszukiwaniu skuteczniejszych sposobów identyfikacji klientów wykorzystujących biometrię. Podkreślono, że przed bankami stoi też wiele wyzwań, takich jak: otwarte API, konkurencja w obszarze płatności ze strony firm technologicznych (np. Apple i Samsung) i regulacji – choćby PSD2.

We wprowadzeniu do panelu dyskusyjnego Piotr Gawron, Chief Technology and Processing Officer i członek zarządu G-Rock Limited, mówił o wzroście liczby innowacji. Smartfon po raz pierwszy został pokazany 10 lat temu i jak się okazało, zmienił świat, w tym bankowość. Nowoczesne metody biometryczne dają nam bezpieczeństwo, ale też wygodę. Zwrócił uwagę, że na rynek wchodzi nowe pokolenie. Niedługo pokolenie Y będzie stanowiło 50% klientów banków. Przedstawił również rezultaty badania młodych osób przeprowadzonego w USA. Wynika z niego, że cztery największe banki w tym kraju zostały uznane za najmniej lubiane. Młodzi ludzie są nastawieni bardziej na zaspokojenie swoich potrzeb finansowych, a nie na korzystanie z banków. Przypomniał słowa Billa Gatesa, który powiedział, „bankowość jest konieczna, banki nie”.

O rozwoju bankowości mobilnej i płatności mobilnych w bankach spółdzielczych z Grupy BPS mówiła Daria Pawęda, dyrektor w Banku Polskiej Spółdzielczości S.A. Podkreśliła, że według najnowszych danych ze smartfonów do internetu łączy się już 50% użytkowników (wzrost o 30%). Ponadto 15% internautów korzysta tylko ze smartfonu. Banki, w tym spółdzielcze, muszą się dostosować do tych trendów. Nawet rolnicy oczekują takich usług, jak skanowanie faktur w aplikacji mobilnej. Obecnie w bankach spółdzielczych w Polsce najpopularniejsze płatności to HCE. Prelegentka wspomniała, że w bankach grupy BPS jest dostępna usługa sm@rt wypłata nowa, wygodna funkcja, dająca możliwość realizacji transakcji bez użycia karty w bankomatach, w której klient otrzymuje kod do wypłaty.

Panel dyskusyjny moderował Zbigniew Derdziuk, doradca zarządu mBanku S.A., a uczestniczyli w nim: Piotr Gawron; Wojciech Małaszewicz, dyrektor ds. Produktów dla Instytucji Finansowych w First Data Polska; Tomasz Niewiedział, dyrektor Obszaru Bankowości Multikanałowej w Banku Zachodnim WBK S.A.; Daria Pawęda oraz Paweł Reichelt, dyrektor Departamentu Bankowości Elektronicznej w Plus Banku S.A. Mówiono o bezpieczeństwie płatności mobilnych oferowanych przez banki. Przypomniano, że w chwili ich wprowadzenia media i klienci bali się nadużyć. Banki musiały wdrożyć zalecenia KNF, ale jak się okazuje, fraudy w tym segmencie praktycznie nie występują. Zwrócono uwagę, że wiele obowiązków, które muszą spełniać banki, nie dotyczy firm z branży fintech. Banki chronione są przez regulacje, ale też są one dla nich wyzwaniem i ograniczeniem. Trwa wyścig zbrojeń mobilnych np. na dodatkowe funkcjonalności, takie jak możliwość kupowania biletów komunikacji miejskiej czy opłacania miejsc parkingowych. Funkcjonalności takie dostarczają bankom firmy zewnętrzne. Obecnie dużo częściej niż systemy corowe aktualizowana jest bankowość mobilna. Dlatego tak bardzo liczy się dziś czas wdrożenia. Jak stwierdzono, banki nie pozwolą, by fintechy zepchnęły je na margines. Uczestnicy dyskusji byli przekonani, że przynajmniej na razie nie znikną też stacjonarne oddziały banków.

Sesję II konferencji Płatności Mobilne poświęcono praktycznemu wdrożeniu mobile customer experience w polskiej bankowości. O mExperience i User Experience w płatnościach mobilnych mówił Dariusz Mazurkiewicz, prezes zarządu Polskiego Standardu Płatności. Zwrócił uwagę na trwającą dziś walkę o tzw. pierwszy ekran w aplikacji mobilnej. Dlatego ważne jest, by jedna aplikacja zawierała w sobie możliwie wiele funkcji. Dariusz Mazurkiewicz podkreślił, że dziś m-commerce zaczyna dominować w handlu. Poinformował też, że aplikacja BLIK okazała się najpopularniejszym sposobem płatności mobilnych w sieci multipleksów Multikino.

Maciej Maciejewski, Senior Manager w Digital Mobile Proposition w Visa, skoncentrował się na problematyce UX w płatnościach mobilnych. Skrytykował obecne podejście do nich, czyli wyłącznie podłączanie karty płatniczej do aplikacji mobilnej. Jego zdaniem, warto dołączyć dodatkowe usługi, które zachęcą konsumenta do dalszego korzystania z danego instrumentu płatniczego i pozwolą utrzymać z nim kontakt. Visa chce być dostawcą technologii, które mogą wykorzystać partnerzy do swoich rozwiązań. Otwiera m.in. dostęp do swoich API. Adam Spławski, Managing Consultant, Mastercard Advisors w Mastercard Europe, reprezentujący doradczą część Mastercard Europe, przedstawił m.in. funkcjonalności wymagane dziś dla aplikacji bankowych. Zainteresowaniem klientów cieszy się możliwość bezpośredniego połączenia z aplikacji z doradcą w banku. Banki szukają dziś czegoś, co pozwoli im wyróżnić się na rynku. Czymś takim może być przypomnienie o terminie spłaty raty itp., prezentowane użytkownikowi na poziomie aplikacji mobilnej. Adam Spławski przedstawił przeprowadzoną przez dział doradczy analizę aplikacji mobilnych oferowanych przez banki w Polsce. Najlepszą według niej okazała się aplikacja Banku Millennium, na drugim miejscu znalazła się aplikacja oferowana przez mBank. Omówił też alternatywne metody autentykacji i autoryzacji transakcji oraz dwa ciekawe przykłady bankowości mobilnej z rynku niemieckiego.

W trakcie panelu dyskutowano o kartach płatniczych, aplikacjach mobilnych i takichż płatnościach. Moderatorem był Jakub Grzechnik, dyrektor Centrum Bankowości Mobilnej i Internetowej w PKO Banku Polskim S.A., zaś uczestnikami: Dariusz Mazurkiewicz; Maciej Maciejewski i Adam Spławski. Stwierdzono, że dla klientów użycie karty płatniczej w formie plastikowej jest bardzo proste. Trudno to przełożyć na aplikację zainstalowaną w telefonie. Maciej Maciejewski podał przykład banku hiszpańskiego, który chciał zachęcić klientów do korzystania z płatności bezgotówkowych w trakcie wyjazdów zagranicznych. Zrealizował to przez aplikację bankową w smartfonie. Za zgodą klienta bank mógł otrzymać informację o jego lokalizacji. Jeśli przebywał na lotnisku przez co najmniej 30 minut, otrzymywał informację z banku o możliwości ubezpieczenia, za symboliczną opłatą, transakcji poza krajem. Taka usługa jest możliwa tylko przy wykorzystaniu aplikacji w smartfonie. Rozmawiano też o przeroście formy na treścią w aplikacjach mobilnych. Podkreślano, jak ważne jest bezpieczeństwo płatności mobilnych. Dyskutowano o tym, czy w Polsce jest miejsce na rynku dla fintechów. Z jednej strony banki w naszym kraju są bardzo innowacyjne, jednak nie można popadać w stagnację. Podano przykład rozwiązania, w którym telefon potrafi rozpoznać po dźwięku, że obok w odbiorniku telewizyjnym wyświetlana jest reklama banku i na to zareagować.

„Perspektywa rozwoju rynku płatności w Polsce – implikacje nowych regulacji” – taki był temat trzeciej sesji konferencji Płatności Mobilne. Mówiono o doświadczeniach związanych ze wdrażaniem usług płatniczych. A także o digitalizacji gospodarki i tym, jakie możliwości oferuje na przykład PSD2 oraz EBA RTS, SCA i CSC. Zastanawiano się, jaką nową jakość wniesie Polish API i rozwój e-usług w administracji publicznej. W części teoretycznej o jednym przelewie do ZUS i doskonaleniu UX korzystających z usług administracji publicznej mówił dr Jakub Górka z Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego, ekspert Komisji Europejskiej w PSMEG. Była to jedna z pierwszych informacji o tym wdrożeniu. Projekt e-składki wpisuje się w kontekst innych aplikacji typu e-usługi i digitalizacji gospodarki. Dla banków to również potrzeba aktualizacji interfejsów bankowości mobilnej i internetowej. Projekt stanowi część strumienia tzw. e-daniny. Zmiany wejdą od 1 stycznia 2018 r. Przy okazji wdrożenia trzeba usunąć dużo błędów związanych z nieprzypisanymi wpłatami do ZUS. Jakub Górka określił dzisiejszy ZUS jako „FinTech ZUS”.

O sektorze bankowym w perspektywie PSD2 – nowych zasadach, nowych graczach i nowych relacjach mówił Krzysztof Pycia, ekspert Obszaru Usług Kartowych i Internetowych w Krajowej Izbie Rozliczeniowej S.A. Stwierdził, że dziś jesteśmy w połowie drogi w przygotowaniu do wprowadzenia PSD2. Trwa przy tym lobbing ze strony fintechów dotyczący konkretnych rozwiązań. Regulacja ma być wdrożona 13 stycznia 2018 r., ale już można przyjąć, że będzie opóźnienie, choć mniejsze niż przy okazji wdrażania PSD1.

Dyskusja była swoistym rodzajem podsumowania konferencji. Panel moderował Mateusz Górnisiewicz, doradca zarządu Związku Banków Polskich, a uczestniczyli w nim: Sławomir Cieśliński z Izby Gospodarki Elektronicznej; dr Michał Grabowski, Kancelaria Prawna; dr Jakub Górka, dr Michał Szymański, wiceprezes zarządu Krajowej Izby Rozliczeniowej S.A. oraz Adam Tochmański, dyrektor Departamentu Systemu Płatniczego Narodowego Banku Polskiego. Wszyscy zgodzili się, że e-commerce w Polsce, jak i w innych krajach, to najszybciej rozwijająca się gałąź nowej gospodarki. Dziś pod względem rozmiarów można ją porównać do całej branży farmaceutycznej w naszym kraju.

Paneliści podnieśli też kwestię zapewnienia bezpieczeństwa płatności i silnego uwierzytelnienia. Tak jak w poprzednich wystąpieniach, mówiono o dużej dynamice wzrostu bankowości mobilnej – nawet o 50% rok do roku. Niewątpliwie należy zwrócić uwagę na wysokie koszty inwestycyjne, jakie ponoszą banki, wprowadzając np. PSD2. Jeśli musimy się do tych regulacji dostosować, a w tym przypadku musimy, to warto zrobić to w sposób uporządkowany, choćby wprowadzając Polish API. Przy okazji można od razu wprowadzić usługi premium, takie jak np. rejestr zgód klientów.

Konferencję podsumował i zakończył Włodzimierz Kiciński, wiceprezes Związku Banków Polskich.