• Aktualności
  • Wydarzenia
  • Raport Polska i Europa – nowe rozdanie gospodarcze
Wydarzenia
07.09.2020

Raport Polska i Europa – nowe rozdanie gospodarcze

Raport „Polska i Europa – nowe rozdanie gospodarcze” to zaproszenie do szerszej dyskusji na tematy dotyczące obrazu gospodarki w czasie i po pandemii. Okres ten charakteryzujący się dynamicznymi zmianami i zwrotami gospodarczymi będzie też okresem szans, który bezwzględnie powinniśmy jako kraj wykorzystać

Polska gospodarka dwa lata temu dołączyła do grona krajów rozwiniętych. Istotną rolę w tym zakresie odegrał sektor finansowy i bankowy, stabilnie wspierający zachodzące przemiany. Patrząc wstecz przez ostatnie dekady Polska, w stosunku do wybranych krajów bogatej Europy, nadrobiła olbrzymi dystans. Z drugiej zaś strony wiele gospodarek europejskich, w tym przykładowo nasi południowi sąsiedzi, zdecydowanie bardziej od naszego kraju rozwinęło tak ważne obecnie obszary jak robotyzacja produkcji czy też rozwój lub modernizacja energetyki, zmieniając także strukturę i sposób finasowania istotnych obszarów badawczo-rozwojowych. Na przestrzeni ostatnich lat zmieniała się także bankowość, której wzrost w Polsce, w przeciwieństwie do innych gałęzi krajowej gospodarki, został niestety poważnie zahamowany. 

Dodatkowo, na przestrzeni ostatnich miesięcy, występujące już wcześniej problemy gospodarcze i finansowe zostały pogłębione „czarnym łabędziem”– epidemią COVID-19. Pandemia w krótkim czasie doprowadziła do załamania się gospodarek większości krajów, historycznie rekordowych spadków PKB, wzrostu wskaźników bezrobocia i inflacji. W tym kontekście warto przypomnieć badania realizowane przed dwoma laty na zlecenie Związku Banków Polskich. Wskazywały one na istotne ryzyko kryzysu gospodarczego w perspektywie najbliższych 5 lat. Ryzyko to zmaterializowało się niestety w krótszym okresie, już na początku tego roku. 

Okres COVID-19 może stanowić punkt zwrotny w działalności wielu przedsiębiorstw, ale także w kierunkach rozwoju gospodarki danego kraju. Można powiedzieć, że dla wybranych gałęzi jest to wręcz nowe rozdanie, zdecydowanie bardziej zmieniające realia gospodarcze niż kryzys lat 2007–2009. Transformacja cyfrowa, komunikacja, transport, usługi zdrowotne stanowią tylko część z palety branż, w których struktury i strategie biznesowe będą wymagały redefinicji. Dotyczy to także wyzwań technologicznych, ekologicznych, informatycznych czy mieszkaniowych. Prezentowana publikacja stanowi próbę umiejscowienia Polski na nowym gospodarczym tle. Ponieważ pandemia COVID-19 ograniczyła możliwości przewidywania zmian zachodzących w światowych gospodarkach, materiał ten różni się od poprzednich wydań raportów, które na przestrzeni ostatnich siedmiu lat były prezentowane przez Związek Banków Polskich. Najnowsza edycja raportu, ze względu na trudność długookresowego prognozowania scenariuszy gospodarczych, wskazuje potencjalne zmiany trendów makroekonomicznych jedynie na przestrzeni najbliższych dwóch lat. Z podobnymi problemami borykają się największe i najbardziej prestiżowe instytucje analityczne, jak choćby Międzynarodowy Fundusz Walutowy, Bank Światowy czy Europejski Bank Centralny. 

Na podstawie aktualnych danych rynkowych można wnioskować, że pandemia spowolniła w mniejszym wymiarze tempo rozwoju polskiej gospodarki w porównaniu z innymi gospodarkami europejskimi. Z drugiej jednak strony w najbliższych latach przyjdzie nam zmierzyć się z rosnącym bezrobociem, które przybliży Polskę do krajów z potencjalnie wysokim jego poziomem. Równie niepokojące są wskaźniki dotyczące wzrostu cen – prawdopodobnie wzrost inflacji już w 2021 roku w Polsce będzie jednym z najwyższych notowanych w Europie. Badania przeprowadzone w sierpniu br. przez ZBP wskazują także, że skutki pandemii odnoszące się do polskiej gospodarki należy szacować w perspektywie wieloletniej. 

W tym kontekście szczególną uwagę należy zwrócić na sektor bankowy. Problemy krajowej bankowości sygnalizowane były w ostatnich latach przez środowisko bankowe wielokrotnie. Obecnie zagrożenia te dotykają krajową bankowość ze zdwojoną siłą. Niska rentowność polskich banków, wzrost poziomu kredytów nieregularnych i możliwe problemy na rynku kredytowym, poziom nakładanych obciążeń fi skalnych i wprowadzanych ograniczeń regulacyjnych – to tylko wybrane negatywne zjawiska, z którymi mamy do czynienia dziś i będziemy mieli do czynienia w przyszłości. Kondycję i potencjał rozwojowy polskich banków najlepiej pokazują porównania z innymi europejskimi gospodarkami. Wielkość aktywów sektora bankowego, poziom kredytów do PKB czy wskaźniki ubankowienia pokazują, że dla krajowej bankowości w porównaniu z rozwiniętymi gospodarkami stale pozostaje do nadrobienia istotny dystans. Wiele przemawia za tym, że w perspektywie najbliższych lat sektor bankowy w Polsce będzie zmniejszał swój potencjał, a inwestycje w banki mogą zostać ograniczone. To szczególnie niepokojące, w kontekście narastającej potrzeby wspierania przez banki rozwoju gospodarczego, a także rozwoju obszarów nowych technologii, których europejskim liderem na przestrzeni ostatnich lat była właśnie polska bankowość. 

By polska gospodarka mogła dalej się rozwijać, należy nieustannie poszukiwać nowych kierunków wzrostu, wzmacniać posiadany potencjał ekonomiczny oraz ograniczać obszary ryzyka, które mogą przyczynić się do powstania kryzysów. W tym kontekście warto więc zwrócić uwagę na nowe obszary, które w świecie po COVID-owym mogą wpływać i warunkować szybszy wzrost polskiej gospodarki lub wprost przeciwnie – przyczynić się do jej stagnacji. W niniejszym raporcie, prócz prezentacji obrazu krajowej gospodarki i bankowości, staramy się wskazać przykładowe kierunki rozwojowe. 

Prezentowany raport „Polska i Europa – nowe rozdanie gospodarcze” proszę traktować jako zaproszenie do szerszej dyskusji na tematy dotyczące obrazu gospodarki w czasie i po pandemii. Okres ten charakteryzujący się dynamicznymi zmianami i zwrotami gospodarczymi będzie też okresem szans, który bezwzględnie powinniśmy jako kraj wykorzystać.

Pobierz plik Raport Polska Europa 2020 Nowe rozdanie
Pobierz plik Prezentacja Raport Polska Europa 2020 Nowe rozdanie