Kalendarz wydarzeń

Gwarancje oczekiwanym instrumentem wsparcia gospodarki

2013-11-18

13 listopada br. odbyło się uroczyste podpisanie umów Banku Gospodarstwa Krajowego z 22 bankami w ramach rozszerzenia rządowego Programu wspierania przedsiębiorczości z wykorzystaniem gwarancji i poręczeń BGK. Znamienne, że w uroczystości wzięli także udział premier oraz  wicepremier i minister finansów. Pozwala to bowiem mieć nadzieję na utrzymanie pozytywnego kierunku regulacyjnego w zakresie tworzenia w Polsce stabilnego systemu poręczeniowo-gwarancyjnego.

Z punktu widzenia rynku uruchomiony w środę nowy rządowy instrument wsparcia akcji kredytowej dla mikro, małych i średnich przedsiębiorców należy ocenić bardzo pozytywnie. Gwarancja bankowa jest instrumentem zabezpieczającym, podnoszącym bezpieczeństwo transakcji i ograniczającym ryzyko niewywiązania się ze zobowiązań kontraktowych przez partnera handlowego. W tym przypadku najważniejszy adresat programu- przedsiębiorca - otrzymuje taniej i szybciej kredyt, zaś bank może zabezpieczyć jego spłatę bardzo pewnym i płynnym instrumentem, jakim jest rządowa gwarancja. W czasie spowolnienia gospodarczego, kiedy firmy dotyka plaga zatorów płatniczych, a sektor finansowy zaostrza kryteria kredytowe – przedsiębiorcy poszukują przede wszystkim źródeł finansowania działalności bieżącej. Na takie właśnie oczekiwania odpowiedział uruchomiony wiosną pierwszy rządowy instrument gwarancyjny z BGK. Obecnie wobec szans na ożywienie gospodarcze i powrót optymizmu wśród przedsiębiorców udostępnienie gwarancji inwestycyjnych może realnie zachęcić do inwestycji i przyspieszyć wzrost gospodarczy.

Nowy instrument, dzięki portfelowej formie wdrożenia, umożliwia przedsiębiorcy załatwienie wszystkich formalności w systemie tzw. jednego okienka, tzn. we własnym banku (jeśli ten przystąpił już do programu), bez konieczności wnioskowania do innych instytucji. Z BGK współpracują już dwadzieścia dwa banki komercyjne i wszystkie banki zrzeszające banki spółdzielcze w  Polsce, a z zapowiedzi pozostałych przedstawicieli środowiska bankowego wynika, że liczba banków współpracujących osiągnie ponad dziewięćdziesiąt procent sektora bankowego w Polsce. Oznacza to w efekcie doskonałą dostępność nowych preferencyjnych kredytów dla biznesu na terenie całego kraju.

Należy zdecydowanie podkreślić, że gwarancje są sprawdzonymi i oczekiwanymi instrumentami wsparcia biznesu. Do końca października br. z gwarancji de minimis (kredyty obrotowe) skorzystało około dwudziestu siedmiu tysięcy przedsiębiorców, którym banki udzieliły prawie dziewięć miliardów złotych kredytu. W ramach zaś unijnych gwarancji inwestycyjnych (z programów unijnych CIP i PROGRESS) skorzystało ponad siedem tysięcy polskich przedsiębiorców, na łączną sumę ponad dwóch miliardów złotych kredytu i leasingu, z czego, co warto podkreślić, ponad połowa to- nowopowstałe firmy. Efekty udostępnienia bankom nowego instrumentu wsparcia akcji kredytowej będą z pewnością wkrótce widoczne. Wszystkie zaangażowane banki mają bowiem zwiększyć dostępność finansowania zewnętrznego dla sektora mikro, małych i średnich firm. Takie są warunki pomocy publicznej w ramach reżimu de minimis, w jakim funkcjonują omawiane gwarancje.

Rozgłos i sukces gwarancji de minimis to bardzo dobry moment aby zastanowić się nad rozszerzeniem tych dobrych rozwiązań i praktyk na inne instytucje i programy, gdzie właśnie trwają prace nad regulacjami dla rozwoju gospodarki na lata 2014-2020. Instrumenty zwrotne, w tym gwarancje i poręczenia oraz polskie banki są w stanie i powinny zostać zdecydowanie włączone w nowy system dystrybucji publicznego wsparcia. Pozwoli to nie tylko na przyspieszenie transferu środków do przedsiębiorców, ale zapewni także wieloletni rewolwing i multiplikację unijnego kapitału pozyskanego przez Polskę. Od ponad półwiecza z takich rozwiązań korzysta Europa Zachodnia. Polskiej gospodarce potrzebny jest w tym celu nowoczesny krajowy fundusz gwarancyjno-poręczeniowy, który będzie działał na wystandaryzowanych zasadach dla całego kraju i umożliwi dywersyfikację ryzyka podejmowanego, zarówno przez banki, jak i inne instytucje finansowe (np. leasingowe czy poręczeniowe), a także przyciągnie zagranicznych partnerów i inwestorów instytucjonalnych. Przed polskim rządem otwiera się właśnie szansa na realne zbudowanie stabilnego, wieloletniego systemu i pozyskanie na ten cel znacznych środków zagranicznych, zarówno ze środków unijnych (np. polityki spójności, Wspólnej Polityki Rolnej), jak i innych źródeł (programy międzynarodowe).

Arkadiusz Lewicki

Dyrektor Zespołu ds. Programów Publicznych i Środowisk Gospodarczych

Związek Banków Polskich

Kontakt: arkadiusz.lewicki@zbp.pl

wydrukuj stronę